Trybunet.pl | Kompendium wiedzy prawnej >> Prawo pracy >> Jak rozwiązać umowę o pracę?

Jak rozwiązać umowę o pracę?

Jak rozwiązać umowę o pracę?
08:38 02/06/2015

Stosunek pracy może ustać na skutek wygaśnięcia lub rozwiązania. Wygaśnięcie następuje z powodu zdarzeń innych niż czynności prawne, natomiast rozwiązanie jest tychże czynności następstwem.

Zgodnie z obowiązującymi w Polsce przepisami prawa rozwiązać stosunek pracy można na jeden z trzech sposobów:

  • porozumienie stron,
  • wypowiedzenie,
  • rozwiązanie bez wypowiedzenia.

Do rozwiązania umowy o pracę może też doprowadzić wypowiedzenie warunków pracy lub płacy, o ile pracownik nie zdecyduje się na nowe zaproponowane mu warunki.

Porozumienie stron rozwiązuje umowę o pracę niezależnie, czy z inicjatywą taką wystąpi pracownik czy pracodawca. Powinien być w nim określony termin zakończenia pracy, który może zostać ustalony dowolnie. Przy braku jego sprecyzowania przyjmuje się, że umowa zostaje rozwiązana w momencie podpisania porozumienia.

Wypowiedzenie to jednostronne oświadczenie przedstawione przez jedną ze stron drugiej, które powoduje rozwiązanie umowy w określonym terminie, czyli w okresie wypowiedzenia. Na tej drodze można rozwiązać wszelkie typy umów - na czas nieokreślony, określony i próbny.

Okres wypowiedzenia umowy o pracę zawartej na czas nie określony jest uzależniony od okresu zatrudnienia u danego  pracodawcy  i wynosi:

  • 2 tygodnie, jeżeli pracownik był zatrudniony krócej niż 6 miesięcy,
  • 1 miesiąc, jeżeli pracownik był zatrudniony co najmniej 6 miesięcy,
  • 3 miesiące, jeżeli pracownik był zatrudniony co najmniej 3 lata.

Podczas okresu wypowiedzenia pracownik może zostać zwolniony z obowiązku pracy przy zachowaniu wynagrodzenia - strony ustalają to indywidualnie. Oświadczenie o wypowiedzeniu umowy powinno być przedstawione na piśmie. W przypadku umów na czas nieokreślony wymagane jest uzasadnienie wypowiedzenia oraz pouczenie pracownika o przysługującym mu prawie do odwołania się od tej decyzji do sądu pracy.

Rozwiązanie bez wypowiedzenia to jednostronna deklaracja, którą złożyć może którakolwiek ze stron. Powoduje ona natychmiastowe ustanie stosunku pracy.

Oświadczenie zmierzające do bezzwłocznego rozwiązania umowy wymaga formy pisemnej i powinno zwierać wolę natychmiastowego rozwiązania stosunku pracy oraz wskazywać przyczynę uzasadniającą rozwiązanie umowy. Przytoczenie przyczyny uzasadniającej rozwiązanie umowy oznacza wskazanie istoty zarzutu tzn. podanie konkretnego zdarzenia lub okoliczności, które doprowadziły do rozwiązania umowy.

Pracodawca zobligowany jest również do zamieszczenia w oświadczeniu pouczenia pracownika o przysługujących mu środkach prawnych, tj., że pracownik może złożyć wniosek o przywrócenie do pracy lub o odszkodowanie do sądu pracy w ciągu 14 dni od dnia otrzymania oświadczenia. Rozwiązanie umowy ze skutkiem natychmiastowym wywołuje drastyczne skutki społeczne i ekonomiczne, dlatego możliwość jego zastosowania jest ściśle określona i dopuszczalna tylko w wyjątkowych okolicznościach przewidzianych prawem, np. w przypadku drastycznego naruszenia przez pracownika jego obowiązków, rażące wykroczenie przeciwko regulaminowi zakładu bądź jeśli pracownik ze swojej winy traci uprawnienia, umożliwiające mu wykonywanie zawodu (np. odebranie prawa jazdy kierowcy przez policję).

 

prawo pracy rozwiązanie umowy o pracę